Bij het afsluiten of verlengen van je energiecontract kom je altijd voor dezelfde keuze: vast of variabel? Het antwoord is niet voor iedereen hetzelfde.
Wat is het verschil tussen een vast en variabel energiecontract?
Bij een vast contract betaal je een vaste prijs per kWh (elektriciteit) en m³ (gas) voor de looptijd van je contract — ongeacht wat de markt doet. Bij een variabel contract veranderen je tarieven maandelijks mee met de marktprijzen. Vast geeft zekerheid; variabel biedt kans op lagere kosten én risico op hogere.
Wanneer kies je voor een vast energiecontract?
Een vast contract is verstandig als energieprijzen historisch laag zijn en verwacht wordt dat ze gaan stijgen, of als je voorspelbare maandlasten wilt. Dit geldt zeker voor gezinnen met een krap budget of ondernemers die hun energiekosten willen beheersen.
Voorbeeld uit de praktijk: Tijdens de energiecrisis van 2022 betaalden huishoudens met een variabel contract gemiddeld €3.000 tot €5.000 per jaar meer dan mensen die op tijd een vast tarief hadden vastgezet. Een jaar eerder afgesloten vast tarief schermde hen volledig af van de prijspiek.
Wanneer kies je voor een variabel energiecontract?
Een variabel contract past als de energieprijzen relatief hoog zijn maar verwacht worden te dalen, of als je flexibel wilt kunnen overstappen zodra een beter aanbod beschikbaar is. Variabele contracten kennen doorgaans geen opzegtermijn, wat maximale vrijheid geeft.
Let op: Variabel heeft geen vangnet. Bij onverwachte marktschommelingen — zoals een koude winter of een geopolitieke crisis — kunnen je maandlasten snel oplopen.
Wat is goedkoper: vast of variabel?
Dat hangt volledig af van het marktmoment. Over de afgelopen tien jaar was een vast contract in periodes van lage energieprijzen gemiddeld goedkoper voor de volledige looptijd. In periodes van hoge en dalende prijzen presteerde variabel beter. Er is geen universeel antwoord — vergelijken op het juiste moment is alles.
Welke looptijd kies je bij een vast contract?
Vaste contracten zijn beschikbaar in looptijden van één, twee of drie jaar. Hoe langer de looptijd, hoe meer zekerheid — maar ook hoe minder flexibel. Bij verhuizing of voortijdige opzegging betaal je doorgaans een boete.
Vuistregel: Kies een langere looptijd als de tarieven momenteel laag zijn ten opzichte van het historisch gemiddelde. Kies een kortere looptijd als je verwacht dat de prijzen verder dalen.